Marcel Reich-Ranicki
Biografia
Marcel Reich-Ranicki (ur. 2 czerwca 1920 w Włocławku, zmarł 18 września 2013 w Frankfurcie nad Menem) był polsko-niemieckim krytykiem literackim żydowskiego pochodzenia, nauczycielem akademickim, współtwórcą literackiej Grupy 47.
Od 1958 mieszkał w Niemczech Zachodnich. Był jednym z najważniejszych krytyków literackich w Europie, znawcą i promotorem literatury polskiej, nazywany bywał „papieżem literatury”. Dzięki udziałowi w programie Das Literarische Quartett stacji ZDF stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych krytyków w Niemczech.
Działał również jako funkcjonariusz wywiadu PRL; w 1944 r. był cenzorem Ludowego Wojska Polskiego, a w 1950 r. miał rangę kapitana Wydziału II Departamentu VII Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego.
Urodził się jako syn polskiego Żyda Davida Reicha i niemieckiej Żydówki Heleny Reich, z domu Auerbach. Po wydaleniu z III Rzeszy w 1938 r. wrócił do Polski. W getcie warszawskim był szefem biura tłumaczeń Judenrat i pisał recenzje muzyczne dla Gazety Żydowskiej. W 1943 r. wziął udział w rabunku kasy Judenratu, by uratować ją przed przekazaniem Niemcom. Udało mu się wydostać na aryjską stronę i ukrywał się do 7 września 1944 r. Po wstąpieniu do Ludowego Wojska Polskiego służył w Zarządzie Polityczno-Wychowawczym; pracował jako cenzor w Lublinie; w 1945 r. był kierownikiem grupy operacyjnej Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Katowicach. Następnie pracował dla komunistycznych służb specjalnych. W 1950 r. pośredniczył w rozmowach PRL z Stanisławem Mackiewiczem.
W 1958 opuścił Polskę, osiedlając się w RFN. Z czasem zyskał rozgłos jako krytyk literacki; stał się znany jako „papież literatury” i współtworzył Grupę 47. Od 1988 do 2001 prowadził program Das Literarische Quartett w ZDF, co przyczyniło się do popularyzacji literatury polskiej w Niemczech.
W 1999 wydał biografię Moje życie, która w Niemczech sprzedała się w milionowym nakładzie. W 2007 Humboldt-Universität zu Berlin nadała mu honorowy doktorat.
Życie prywatne: był żonaty z Teofilą Langnas z Łodzi; mieli syna Andrzeja (ur. 1948). Kuzynem Ranickiego był brytyjski malarz Frank Auerbach. Mieszkał we Frankfurcie nad Menem, w dzielnicy Dornbusch.