Franciszek Karol Gontarski
Biografia
Franciszek Karol Gontarski urodził się 3 października 1879 we Włocławku w rodzinie Karola Gontarskiego i Marianny z Marczewskich. Po ojcu przejął nieruchomość przy ul. Łęgskiej 46-48 we Włocławku. Był absolwentem Szkoły Realnej we Włocławku, a w latach 1905–1906 uczył się w klasie malarza Floriana Cynka w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie.
W 1907 roku założył pierwszą we Włocławku Fabrykę Wyrobów Rzeźbiarsko-Kamieniarskich na placu przy ulicy Warszawskiej 5. Zakład podzielony był na dwa działy: przemysłowy i artystyczny; wytwarzano nagrobki, kaplice i dekoracje architektoniczne z kamienia, a w dziale artystycznym powstawały rzeźby i portrety z marmuru, brązu i kamienia.
W 1910 roku wykonał płaskorzeźbę króla Kazimierza Wielkiego w Kościele św. Urszuli w Kowalu; odsłonił ją 30 kwietnia. Pomnik powstał z piaskowca janikowskiego; postać króla była wzorowana na portrecie Jana Matejki. Obecnie popiersie wraz z tablicami jest w prezbiterium Kowala; berło uległo uszkodzeniu i zostało zastąpione, a renowacje prowadzone były także w 2008 roku.
W 1918 roku wykonał pomnik upamiętniający powstańców styczniowych poległych w bitwie pod Ignacewem; monument został zniszczony podczas II wojny światowej, a odbudowę zakończono w 1957 roku. W 1911 wzniósł figurę Najświętszej Maryi Panny w Lubominie. W 1908 roku wykonał także pomnik Chrystusa Króla, który później przeniesiono przed wejście do Kościoła ewangelicko-augsburskiego we Włocławku; w 2010 roku figura przeszła renowację i konserwację. W 1911 zbudował figurę Matki Boskiej pod Włocławkiem. W 1915 roku zlecono mu wykonanie fundamentów ogrodzenia cmentarza, jednak budowa ta nie doszła do skutku.
Jego firma wykonywała grobowce i tablice nagrobne na cmentarzach w Brześciu Kujawskim, Kruszynie, Nieszawie i Wieńcu; wiele z nich to zabytki włocławskie. W 1909–1922 wykonano grobowce rodzin Gontarskich, Findeisenów, Bulińskich i innych; pomniki i tablice zdobią także cmentarz komunalny we Włocławku.
W latach 1922 mieszkał przy ulicy Piotra Skargi 6 w Bydgoszczy i utrzymywał się z pracy nauczyciela oraz rzeźbiarza – wyrobnika nagrobków. Ostatnie wzmianki o nim pochodzą z 1925 roku; po śmierci żony Jadwigi (wdowy po 1926) o nim także wspominano w źródłach.