Premier Tusk w Wieluniu: „Niech ten rok szkolny będzie rokiem wrażliwości, szacunku i walki z pogardą”

Inauguracja roku szkolnego w miejscu pamięci

W poniedziałek, 1 września 2026 r., w Zespole Szkół nr 1 w Wieluniu odbyła się uroczysta inauguracja roku szkolnego 2026/27, w której udział wziął Prezes Rady Ministrów Donald Tusk. Wybór miejsca nie był przypadkowy – to właśnie Wieluń, jako pierwsze miasto w Polsce, został zbombardowany przez niemieckie siły powietrzne o świcie 1 września 1939 r., co uznaje się za symboliczny początek II wojny światowej. Premier złożył hołd ofiarom, zapalając znicz przy pomniku pamięci, a następnie rozmawiał z dwojgiem świadków tamtych wydarzeń – panią Anielą i panem Eugeniuszem, którzy jako dzieci przeżyli nalot na miasto.

W swoim wystąpieniu szef rządu podkreślił, że data 1 września łączy w sobie dwa przeciwstawne doświadczenia – radość z nowego początku w edukacji oraz refleksję nad tragiczną historią. – „Dziś powinniśmy w każdej szkole pamiętać, że nienawiść, pogarda, przemoc, agresja prowadzą do zła” – mówił, zwracając się bezpośrednio do zgromadzonej młodzieży. Premier zaznaczył, że pamięć o wojnie powinna być dla kolejnych pokoleń moralnym kompasem, który pozwala odróżniać dobro od zła i unikać błędów przeszłości.

Wieleń – symbol wojny, który zobowiązuje

Atak na Wieluń, przeprowadzony o godzinie 4:40 nad ranem, był jednym z pierwszych aktów agresji III Rzeszy przeciwko Polsce. Niemieckie bomby spadły na uśpione, pozbawione obrony miasto, niszcząc je w 90 procentach i zabijając co najmniej 1200 osób, w tym wiele kobiet i dzieci. Choć w powszechnej świadomości to Westerplatte uchodzi za miejsce wybuchu wojny, to właśnie Wieluń doświadczył jej najwcześniej i najbardziej brutalnie. Premier Tusk podkreślił, że spór o to, gdzie dokładnie rozpoczęła się wojna, ma znaczenie drugorzędne – istotniejsze jest, aby pamięć o tych wydarzeniach kształtowała postawy kolejnych pokoleń.

– „Ważne jest, aby wszędzie na świecie, tak jak jest tutaj w Wieluniu, pamiętać o tym, co do tej wojny doprowadziło, jak straszliwym nieszczęściem jest wojna i jak wielkim zadaniem każdego pokolenia jest wojny uniknąć” – powiedział Prezes Rady Ministrów. Jego słowa odnoszą się nie tylko do przeszłości, ale i do współczesnych zagrożeń – konfliktów zbrojnych, które wciąż wybuchają w różnych częściach globu, oraz rosnącej fali agresji i mowy nienawiści w przestrzeni publicznej.

Codzienne postawy budują bezpieczną Polskę

Premier zwrócił uwagę, że młode pokolenia nie muszą dziś mierzyć się z dramatem wojny, ale stoją przed innym wyzwaniem – odpowiedzialnością za kształtowanie wspólnoty opartej na wzajemnym szacunku. W polskich szkołach coraz częściej dochodzi do aktów przemocy, w tym o podłożu narodowościowym, co wymaga zdecydowanej reakcji zarówno ze strony uczniów, jak i nauczycieli. Tusk zaapelował do młodzieży, aby traktowała siebie nawzajem z godnością, respektowała odmienne opinie i nie pozostawała obojętna na krzywdę innych.

– „Bardzo Was proszę, szanujcie się nawzajem, respektujcie swoje opinie, szanujcie nauczycieli, kłóćcie się z nimi, kiedy czujecie, że macie rację. Pomyślcie przynajmniej raz w tygodniu o tych, którzy potrzebują Waszej pomocy i postarajcie się im pomóc. To jest najpiękniejsza lekcja wychowania obywatelskiego” – zakończył swoje wystąpienie Prezes Rady Ministrów. Jego słowa wpisują się w szerszy kontekst walki z hejtem i wykluczeniem, które stają się jednym z najpoważniejszych problemów społecznych w polskich szkołach.

„Dziś powinniśmy w każdej szkole pamiętać, że nienawiść, pogarda, przemoc, agresja prowadzą do zła”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Co to oznacza dla uczniów i nauczycieli we Włocławku?

Choć inauguracja odbyła się w Wieluniu, apel premiera ma uniwersalne przesłanie, które powinno wybrzmieć również we włocławskich szkołach. W naszym mieście, podobnie jak w całym województwie kujawsko-pomorskim, nauczyciele i pedagodzy od lat mierzą się z problemem przemocy rówieśniczej, cyberprzemocy i rosnącej agresji słownej wśród młodzieży. Włocławskie placówki, takie jak Szkoła Podstawowa nr 12 czy Zespół Szkół Samochodowych, od lat realizują programy profilaktyczne, ale – jak pokazują ogólnopolskie badania – potrzeba jeszcze większego zaangażowania ze strony całej społeczności szkolnej.

Dla uczniów z Włocławka słowa premiera mogą być impulsem do refleksji nad tym, jak traktują swoich kolegów i koleżanki – czy reagują na przemoc, czy potrafią stanąć w obronie słabszych, czy szanują odmienne poglądy. To właśnie codzienne wybory młodych ludzi budują atmosferę w szkole, która albo sprzyja rozwojowi, albo staje się źródłem stresu i wykluczenia. Lokalne samorządy, w tym również prezydent Włocławka, mogą wesprzeć te działania, finansując dodatkowe warsztaty z zakresu empatii i komunikacji bez przemocy.

Wojna jako przestroga – pamięć kształtuje przyszłość

Premier Tusk wielokrotnie podkreślał, że pamięć o II wojnie światowej to nie tylko znajomość dat i faktów, ale przede wszystkim refleksja nad jej znaczeniem. To właśnie ona pozwala współczesnym pokoleniom rozpoznawać zagrożenia, zanim przerodzą się one w tragedię. W obliczu trwającej wojny na Ukrainie, która toczy się tuż za naszą wschodnią granicą, słowa o unikaniu konfliktów nabierają szczególnej aktualności. Polska, jako kraj doświadczony przez historię, ma obowiązek przekazywać tę lekcję młodszym rocznikom.

Wieluń, choć nie jest tak rozpoznawalny jak Westerplatte, stanowi dziś ważny symbol tego, do czego prowadzi nienawiść i pogarda wobec drugiego człowieka. Inauguracja roku szkolnego w tym miejscu była więc nie tylko formalnym rozpoczęciem roku, ale również lekcją historii na żywo. Uczniowie Zespołu Szkół nr 1 w Wieluniu, którzy wzięli udział w uroczystości, będą mieli okazję przez cały rok szkolny mierzyć się z tym dziedzictwem – nie tylko podczas lekcji, ale i w codziennych relacjach z rówieśnikami.

Rok szkolny 2026/27 – czas na zmiany

Rozpoczynający się rok szkolny to dla polskiej edukacji moment próby – po latach reform i pandemii, które odcisnęły piętno na kondycji psychicznej uczniów, potrzeba nowego otwarcia. Premier Tusk jasno wskazał kierunek: wrażliwość, szacunek i walka z pogardą. To nie są puste hasła, ale konkretne postulaty, które mogą przełożyć się na realne zmiany w szkolnej rzeczywistości. Nauczyciele z Włocławka, podobnie jak w całym kraju, stoją przed wyzwaniem budowania bezpiecznego środowiska, w którym każdy uczeń czuje się akceptowany i widziany.

Warto, aby również rodzice i opiekunowie włączyli się w tę dyskusję, rozmawiając z dziećmi o tym, co dzieje się w szkole, i ucząc ich, jak reagować na przemoc. Odpowiedzialność za przyszłość Polski zaczyna się bowiem od codziennych postaw – od tego, czy potrafimy uszanować inność, czy reagujemy na krzywdę i czy potrafimy pomóc słabszym. To właśnie te drobne gesty budują fundamenty silnego, demokratycznego społeczeństwa, które nigdy więcej nie pozwoli, by nienawiść doprowadziła do takiej tragedii jak ta z 1 września 1939 r.

• 1 września 2026 r. – inauguracja roku szkolnego w Wieluniu z udziałem premiera Donalda Tuska
• 1200 ofiar – liczba ofiar niemieckiego nalotu na Wieluń w 1939 r.
• 90% – procent zniszczenia centrum miasta po bombardowaniu
• 4:40 – godzina pierwszego nalotu na Wieluń